|
Yaşadıklarımla Baş Etmekte Zorlanıyorum!
Travma,
stres düzeyini arttıran olaylara verdiğimiz addır. Günlük rutini bozan,
ani ve beklenmedik bir şekilde gelişen, dehşet, kaygı ve panik yaratan,
kişinin anlamlandırma süreçlerini bozan olaylar için de travma
kelimesini kullanırız. Bu olaylar zorlayıcıdır ve kişinin başa çıkma
yeteneğini aşar. Bu olaylara örnek olarak deprem, sel gibi doğal
felaketleri; savaşlar, cinsel ya da fiziksel saldırıya uğrama, işkence,
cinsel taciz, çocuklukta yaşanan istismar, trafik ve iş kazaları, yaşamı
tehdit eden bir hastalığın ortaya çıkması ve tehlikeli bir olaya tanık
olmayı verebiliriz. Travma esnasında, kişi olayın üzerinde durduğu halde
onu çözüme kavuşturamaz. Travma yaşamın her zamanında olabilir.
Çocuklukta, ergenlikte ve yetişkinlikte baş edemeyeceğimiz olaylarla
karşılaşabiliriz.
Neler Yaşıyorum?
Travma bazı
ruhsal ve fiziksel etkilenmelere yol açar. Kişi durumun süresi,
ciddiyeti ve kurtulma şansı konusunda belirsizliğe düşer. Bu belirsizlik
kaygının artmasına neden olur.
Travma esnasında savunma yeteneği aniden bozulur ve kaçış yolları
tıkanır. Böylece saldırganlık oluşur. Fakat saldırganlık dışa vurulamaz
içe yöneltilir ve umutsuzluk ortaya çıkar. Travmanın ilk şokuyla kişide
panik, çılgınca koşma, çığlık atma, ağlama, bedensel fonksiyonların
kontrolünü kaybetme ve dona kalma gibi tepkiler oluşabilir. Ama bu
herkeste olmayabilir. Bazı kişiler, o anda bireysel düşüncelerine dalar,
yeminler eder, tanrıyla pazarlık yapar ya da dua eder. Bunları
yapmaktaki amaç kaygıyı azaltıp rahatlamaktır.
Sonuç olarak travma kişinin yaşamını etkiler. Bu etki anlık değildir.
Kişinin sonraki yaşamını da etkiler.
Ne Yapabilirim?
Yukarıda sayılan ya da benzeri olan olaylar olmuşsa ve bu olayların
etkisi bizim iş, sosyal ve günlük yaşamımızı etkiliyorsa destek
almalıyız. Böyle durumlarda toplumda yerleşmiş bir söz vardır: “Zaman
her şeyin ilacıdır.” Böyle deyip işi zamana bırakırsak zararlı çıkarız.
Onun için bu konuda bir uzmandan yardım alınmalıdır. Yardımın içine
psikolojik ve tıbbi destek girer. Uzman, travmanın etkisine göre ilaç
tedavisini de başlatabilir. Psikolojik destek ise burada çok önemlidir.
Psikolojik destekle kişi dinlenip kabul edilir ve kişiye duygusal yükünü
paylaşma olanağı yaratılır. Sorunların çözümüne etkin olarak katılması
sağlanır. Bunun yanı sıra aile üyelerinin, okul ve iş arkadaşlarının ve
komşuların desteği de önemlidir.
Unutmayın!
“Zaman her şeyin ilacı değildir.”
|